16-08-2007 Door: Paul Kraaijer
Het lijkt mij goed om eens een beeld te schetsen van hoe het Canadese bedrijf IAmGold Corporation operationeel de Rosebel Gold Mines N.V. beheert. De informatie hierover is afkomstig van de eigen internetsite van IAmGold en van een persoonlijke en betrouwbare bron in Suriname.
Het gehele Rosebel Gold Mines gebied beslaat een gebied van maar liefst 170 km2 in de omgeving van Brokopondo. In de mijn werken ongeveer 1200 werknemers die in een groot kamp op het terrein verblijven. Het merendeel van deze arbeiders werkt tien dagen achter elkaar en zijn dan vier dagen vrij of veertien dagen achter elkaar waarna ze zeven dagen vrij zijn. Op het concessieterrein is één dorp en dat is Nieuw Koffiekamp.
In de omgeving zijn verder nog ongeveer zes dorpen waar ook vanuit Rosebel contacten mee zijn. Ieder dorp beschikt over een commissie die regelmatig vergadert met de afdeling ‘community relations’ van Rosebel. Die afdeling richt zich op ‘community development’ en zorgt er bijvoorbeeld voor dat de mensen in de dorpen andere bronnen van inkomsten kunnen krijgen, zoals het maken van bouwstenen of het houden van kippen. Natuurlijk doet IAmGold dit om goodwill te krijgen onder de lokale bevolking. Immers, de aanwezigheid van de Canadese goudzoekers heeft grote impact op het gebied. Met de steun aan de bewoners wil het bedrijf de aangerichte schade compenseren en uiteraard ook de investeerders tevreden houden.
Rosebel Gold Mines vernietigt deel natuur rond Brokopondo
Kleinschalige goudzoekers kennen risico's kwik niet
De kleinschalige goudzoekers uit de dorpen, en dat werk al van oudsher doen, worden op de concessie van Rosebel gedoogd. Goud vormt een belangrijke bron van inkomsten voor de lokale bewoners. Met Rosebel zijn afspraken gemaakt dat alleen de mensen die uit deze dorpen komen mogen werken. Maar, controle hierop is bijzonder moeilijk. In het gebied is veel goud aanwezig en het heeft dan ook een grote aantrekkingskracht op goudzoekers van elders. Deze kleinschalige goudzoekers gebruiken allemaal kwik. Ze kennen het gevaar van kwik niet. De meesten hebben wel eens gehoord dat het gevaarlijk is, maar hoe gevaarlijk kwik is weten ze niet. De gevolgen van het in aanraking komen met kwik zijn niet direct merkbaar. De goudzoekers zien dan ook geen echte reden om voorzichtig om te springen met onder andere kwik tijdens hun werkzaamheden. Rosebel Gold Mines N.V. doet op dit moment niets aan voorlichting over kwik. Wel worden meer eisen gesteld aan het werken op het terrein. Zo wordt sinds kort geëist dat als er op een bepaalde plek gewerkt is, die plek netjes moet worden opgeruimd en ook geëgaliseerd.
Op de Rosebel-concessie zijn ongeveer tien groepen kleinschalige goudzoekers aan het werk en iedere groep bestaat uit zo’n tien personen. Wanneer zij op een bepaalde locatie willen gaan werken, dan moet eerst toestemming worden gevraagd aan Rosebel Gold Mines N.V. Personeel van de afdeling ‘community relations’ gaat mee om te kijken. Vervolgens wordt met behulp van GPS (Global Positioning System) de exacte locatie bepaald waarna op kaarten van het gebied bekeken wordt of de plek past binnen de plannen van Rosebel. Bepaalde gedeelten in het Rosebel-gebied zijn aangewezen voor kleinschalige goudmijnbouw, omdat Rosebel Gold Mines N.V. al weet dat ze hier zelf niet gaat werken.
De kleine goudzoekers moeten 5% van hun opbrengst afstaan het dorp Nieuw Koffiekamp. Dat geld wordt gebruikt voor de ontwikkeling van het dorp. Het goud zelf wordt door de goudzoekers naar Paramaribo gebracht waar het aan goudopkopers wordt verkocht. Rosebel Gold Mines N.V. ontvangt niets van de opbrengst.
Geen kwik, wel cyanide
In een e-mail aan mij heeft IAmGold Corporation, bij monde van Ross Gallinger, Senior Vice President, Health, Safety and Sustainability, op 16 augustus laten weten dat in Rosebel Gold Mines niet met kwik wordt gewerkt. Wat niet wordt gezegd, is dat het bedrijf wel werkt met onder andere cyanide, hetgeen ook een gevaarlijke stof is. Cyanide wordt gebruikt om goud van erts te scheiden.
In november 2005 ontstond in een reservoir op het Rosebel-terrein een lekkage. Het reservoir bevatte ‘thickener’, een brei van vermalen gouderts vermengd met water het giftige cyanide. Toen de lekkage werd ontdekt, is de totale inhoud van de 30 miljoen liter inhoudende tank leeggepompt en geloosd naar omliggende opslagbekkens. Een dag na de lekkage ging al een gerucht de ronde dat de lekkage groter was dan werd verondersteld. De productie werd een paar dagen stil gelegd. Via kunstmatige afvoerkanalen kwam de ‘thickener’ terecht in de Mamanarikreek....
Een jaar eerder was nabij de St. Pieterskreek een breuk ontstaan in een pijpleiding die water met afval vervoerde naar het afvalbassin. Enkele maanden later vonden jagers dode dieren in de omgeving....
Water met cyanide in Rosebel, juli 2007
De lekkage in 2005 leidde tot heftige discussies in de Nationale Assemblee. Centraal stond de vraag in hoeverre de Rosebel Gold Mines beschikte over een rampenplan. Volgens toenmalig minister van Arbeid, Technologie en Milieu Clifford Marica was er geen rampenplan aanwezig maar een ‘Emergency Response Plan’. Dit is een plan om de eerste noodzakelijke acties te kunnen treffen bij calamiteiten tijdens het productieproces. Bij een calamiteit van grotere omvang, die van invloed is op het milieu, treeft een rampenplan van de overheid in werking. Mocht Rosebel een milieuramp veroorzaken dan zijn de economische consequenties voor haar, aldus Marica tegenover de Ware Tijd op 10 december 2005.
Het verleden laat zien dat binnen het Rosebel Gold Mines gebied zich ongelukken hebben voorgedaan waarbij allerlei chemische stoffen in het milieu zijn terecht gekomen.
IAmGold doet haar best om naar buiten toe te laten zien dat zij betrokken is bij de leefomstandigheden van bewoners op haar terrein, maar wat zich werkelijk afspeelt op het terrein laat zich nog moeilijk doorgronden. Er wordt gewerkt met zeer gevaarlijke stoffen en waar gewerkt wordt worden fouten gemaakt. Fouten op het Rosebel-terrein kunnen echter leiden tot catastrofale gevolgen voor mens, dier en milieu.
Paul Kraaijer,
Zwolle, Nederland
(Bron foto's: archief Kraaijer)
0 comments:
Een reactie plaatsen